„Trupi” zapach ciała

Na jednym z portali medycznych dla lekarzy  pojawił się wątek „Trupi zapach ciała”. Mocny tytuł, ale znam ten zapach z sekcji sądowych –  rzeczywiście przypomina odór gnijących zwłok – nazwa wszystko tłumaczy. W dyskusji chodzi jednak o to, że zapach ten czuje się od pacjentów – jest czasami nie do zniesienia, powodując u lekarza złe samopoczucie, a  nawet odruch wymiotny (najbardziej narażeni są na taki oddech pacjenta stomatolodzy, laryngolodzy i okuliści. Zapach wypełnia często całe pomieszczenie i utrzymuje się czasem bardzo długo po wyjściu pacjenta. Pacjenci najczęściej nie czują tego zapachu od siebie. Zapach może pochodzić z okolic ciała zajętych ropnym procesem z zakażeniem bakteriami beztlenowymi (np. martwice skóry, mięśni), jednak najczęściej dociera do nas z oddecechem pacjenta.

Mówimy wówczas o halitozie – czyli o przykrym zapachu z ust (problem dotyczy, z różnym nasileniem, 25% do 50% populacji). (Uwaga-  Halitoza zaawansowana, to zapach wyczuwalny z odległości 30 cm). Ponadto należy brać pod uwagę inne okolice . Problem odoru nie tylko osób zaniedbanych. Może dotknąć waszego szefa, menadżera wyższego szczebla, kolegę z pracy, lekarza, aktora, ważnego polityka – każdego!. Zapach może być spowodowany nieprawidłową higieną jamy ustnej, dietą lub zmianami chorobowymi (nie tylko w obrębie ust). Najczęściej otoczenie chorego nie ma odwagi zwrócić na to uwagi osobie z tą przypadłością, więc się nie leczą. Dyskretne zwrócenie uwagi (choćby w sposób przedstawiony w reklamach preparatu Halitomin, reklama TV 2016) – może wcześniej wykryć poważna chorobę i poprawić komfort życia (ale także awans zawodowy – bo czy można współpracować z klientami z takim zapachem) pacjenta.

Ponieważ już wcześniej zajmowałem się tematem brzydkiego zapachu człowieka, postaram się choćby częściowo zebrać i uporządkować informacje na ten temat.

Myśląc o trupim zapachu będę poszukiwał substancji, które powstają naturalnie przy rozkładzie zwłok, a których zapach będzie nam się kojarzył z gnilnymi zapachami z ust.

Zainteresowani mogą przeczytać wpis na WikiNews art. :” Odkryto zapach śmierci”.  „Istnieje 30 różnych związków chemicznych, które wydzielają niemiłą woń (fetor gnijącego ciała, okropny nieprzyjemny zapach). W warunkach anaerobowych następuje rozkład materii organicznej pod wpływem bakterii beztlenowych. Na rozkład ten składają się procesy gnicia lub fermentacji. Produktami końcowymi są kwasy organiczne, aminy, amoniak, metan, siarkowodór ((H2S) ma charakterystyczny zapach zgniłych jaj), indol i skatol (3-metyloindol – z reguły obecny w kale ssaków i ma silny zapach fekaliów) , fenol, krezol oraz aminy z aminokwasów zasadowych lub cyklicznych (kadaweryna, putrescyna, fenyloetyloamina, tyramina, tryptamina). Większość bakterii beztlenowych, metabolizuje białka. Produkty ich rozkładu potrafią być nierzadko cuchnące. Należą do nich: siarkowodór (zapach zgniłych jaj), merkaptan metylu (metanotiol (CH3SH) ma odrażający zapach zgniłej kapusty) oraz skatol, siarczek dimetylu, kwas izowalerianowy, kwas masłowy, kwas propionowy, a także Ptomainy, czyli putrescyna i kadaweryna – aminy, które wytwarzają się w procesach gnilnych, na skutek reakcji chemicznej z udziałem aminokwasów) kadaweryna (NH2-(CH2)5-NH2) znana  pod nazwą: trupi jad i putrescyna (H2-(CH2)4-NH2 należy do substancji, które nadają charakterystyczny zapach gnijącego mięsa).

Za nieprzyjemny zapach z ust może odpowiadać około 150 związków chemicznych.

Najczęstszą przyczyną odoru z  ust są związki siarki wydalane z oddechem.

Za tzw. „trupi” zapach odpowiada siarczek dimetylu (niektórzy porównują go do zapachu kapusty- Wikipedia ang). W naturze zapach ten powstaje  podczas gotowania niektórych warzyw, zwłaszcza kukurydzy, kapusty, buraków i owoców morza. – UWAGA – Algi morskie stosowane w dietach odchudzających – mogą dać taki zapach).

Za brzydki oddech odpowiedzialne są Gram ujemne bakterie beztlenowe bytujące w jamie ustnej:  Porphyromonas gingivalis, Treponema denticola i Tannerella forsythia, Solobacterium moorei, Fusobacterium,  czy Actinomyces  oraz Helicobacter pylori.

Łukasz Sroczyk, Beata Kawala Halitoza – przegląd piśmiennictwa Dent. Med. Probl. 2011, 48, 2, 255–260 ”  Wśród wydzielanych związków znajdują się wytwarzane przez bakterie: siarkowodór pochodzący z cysteiny (Peptostreptococcus, anaerobicus, M. prevotii, Eubacterium limosum, Bacteroides spp, Centipedia periodontii, Selenomonas artermidi), merkaptan metylu z metioniny (Fusobacterium nucleatum, Fusobacterium periodonticum, Eubacterium spp., Bacteroides spp., Selenomonas artermidis), siarkowodór z surowicy krwi (Prevotella intermedia, Prevotella loescheii, Porphyromonas gingivalis, Treponema denticola)merkaptan z surowicy krwi (Treponema denticola, Porphyromonas gingivalis, Porphyromonas endodontalis). Inne bakterie łączone z halitozą opisywane w piśmiennictwie to: Campylobacter rectus, Aggregatibacter actinomycetemcomitans, Prevotella oralis, Leptotrichia buccalis, Centipeda periodontii, Eptostreptococcus micros, Tannerella forsythensis, Eiknella corrodens, Enterobacter cloacae, Fusobacterium periodonticum, Veillonella dispar, Veillonella parvula, Enterobacter amnigenes, Pseudomonas putida, Comomonas testosterone, Clostridium innocuum .”

Produkują one lotne związki zapachowe będące produktem rozkładu białek, takie jak cuchnące związki siarkisiarkowodór(H2S), merkaptan metylu =metanetiol CH2SH- gnijaca kapusta), siarczek dimetylu (CH2SCH3) i  dwutlenek siarki; kwas izowalerianowy, kwas masłowy,  czy kadaweryna lub putrescyna (ptomainy)biogenne aminy o odrażającym zapachu i silnie  toksycznym wpływie na układ krwionośny.(zapach gnijącego mięsa),

Nieprzyjemny, drażniący zapach mają też metabolity tłuszczów, w tym kwasy tłuszczowe – propionowy, izpropionowy, masłowy, izomasłowy czy walerianowy, amoniak, ketony

Najbardziej wyczuwalnymi są siarkowodór, którego zapach przypomina zgniłe jajka, merkaptan metylu ( CH3SH) – woń zepsutej kapusty lub zapach odchodów) i siarczek dimetylu –  często wyczuwany przy… zwłokach.(stąd nazwa „trupi zapach” (powstający w procesie dekarboksylacji i rozkładu lizyny, ornityny, metioniny i cysteiny). Inne zapachy powstające z rozkładu tioli i siarkosoli.

W skład nieświeżych oddechów wchodzić mogą też przykładowo indol, skatol, amoniak (w choroba nerek), produkty rozpadu aminokwasów, aceton (zapach przypomina owoce lub zmywacz do paznokci -kwasica ketonowa w cukrzycy),  a także kwasy tłuszczowe. Zapach naftaliny (u alergika lub w zapaleniu zatok),  choroba rybiego oddechu, w której pacjentom brakuje enzymu rozkładającego trimetylaminę, tj. związku o zapachu ryby.

W Wikipedii hasło -cuchnący oddech – bardzo dobrze zebrano obszerną listę przyczyn halitozy

‚Najczęściej bo w ok. 90% przypadków przyczyna przykrego oddechu leży w obrębie jamy ustnej:

Inne przyczyny to:

Uzupełnienia do w/w listy:

algi morskie (zapach siarczku dimetylu), smażone ryby,  kserostomia – czyli suchość w jamie ustnej, spowodowana uszkodzeniem ślinianek, na przykład w przebiegu zespołu Sjögrena – choroby autoimmunologicznej, która atakuje ślinianki i gruczoły łzowe, ciało obce w nosie i jamie ustnej,w  chorobie rybiego oddechu, w której pacjentom brakuje enzymu rozkładającego trimetylaminę, tj. związku o zapachu ryby, zapachy wydostające się przez płuca  (np. cukrzyca, marskość wątroby, mocznica, krwotoki wewnętrzne), bezoar, zespół ślepej pętli jelitowej,  zachłystowe zapalenie płuc, lekimogące powodować halitozę (fenotiazydy, azotyny, azotany, disulfiram, amfetamina, neuro-leptyki, leki antycholinergiczne, niektóre środki cytotoksyczne)

  • nieodpowiednia dieta
  • głodzenie
  • przejedzenie
  • spożywanie alkoholu
  • palenie papierosów
  • nieprawidłowa higiena protez lub aparatów ortodontycznych
  • cukrzyca
  • okres menopauzy
  • zgorzelinowy pęcherzyk żółciowy

Dostępne metody badawcze są albo bardzo drogie, albo trudno dostępne (tandemowa spektrometria mas i chromatografie gazowe). „Złotym standardem” pozostaje ocena organoleptyczna (systemem oceny jest skala opracowana przez Rosenberga i McCulloch), ocena lotnych związków siarki aparatem (Halimetr® – Interscan Corpora-tion; Oral ChromaTM – AbiMedical). Badania bakteriologiczne – posiewy na beztlenowce – (Treponema denticola, Porphyromonas gingivalis i Tannerella forsythia) w próbkach  z płytki nazębnej lub nalotu na języku- produkują one lotne związki siarki, lotne kwasy tłuszczowe.   Bakterie  hydrolizują także syntetyczny substrat trypsyny (N-benzoyl-DL-arginine-2-naphthylamide) (test  BANA). Stosuje się także czujniki (półprzewodnikowe, z powłoką tlenku cynku, z użyciem fali akustycznej, a także optyczne, kolorymetryczne, elektrochemiczne czujniki gazowe), spektrometria powietrza.. (Halitoza – diagnostyka i leczenie Maria Chomyszyn-Gajewska Agata Skrzypek – Przegląd Lekarski  2013 / 70 / 2 str 65-68)

Pacjenci, którzy dowiedzieli się o swoim problemie nie wiedza do kogo się zgłosić, chodzą od specjalisty do specjalisty, tworzą fora internetowe. Jeżeli ktoś bada przyczynowo, to głównie halitozę, SIBO, metan i testy wodorowe, ale to inne zapachy – zapachu gazów jelitowych.

test na metanTEST ODDECHOWY WODOROWO METANOWY

Fundacja JakMotyl, ul. Nalewki 5, 00-187 Warszawa, fundacja@jakmotyl.pl

tel./fax: (+48 22) 635 95 75, 666 513 801, http://jakmotyl.pl/kontakt/

http://unamedica.pl/test-oddechowy-wodorowo-metanowy/ 

  1. Żelazna 69A  00-871 Warszawa  www.unamedica.pl

KyberKompaktPro – kompleksowe badanie mikroflory jelit (bakterii i grzybów)

 

Zakład Fizykochemii Ekosystemów Instytutu Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk w Krakowie bada (bardzo rzetelnie) chorych na trimetyloaminurię (rybi zapach).

Pod tym linkiem można znaleźć kilka porad jak walczyć z halitozą.

Skuteczne metody na nieprzyjemny zapach z ust

Nieświeży oddech – Halitoza

Halitoza przykry zapach z ust

Maseczki chirurgiczne z węglem aktywowanym chronią przed zapachami organicznymi

Meridol Pewność oddechu w płynie

Seria Meridol Halitosis obejmuje:

  • Meridol Halitosis – Czyścik do czyszczenia języka
  • Meridol Halitosis – Płyn do płukania jamy ustnej

Meridol Halitosis – Żel do zębów i języka

Listerine”Nightly Reset”,rano

płyny zawierające chlorheksydynę (CHX) w stężeniu 0,12–0,2% (np. Eludril®, Corsodyll®, Curasept®, .

Płukanki na bazie olejków eterycznych (Listerine®), (uwaga -alkohol powoduje wysuszanie śluzówek jamy ustnej, przywracając przykry zapach z ust po ulotnieniu

się substancji zapachowych .

tabletki o potencjale utleniającym  Ich działanie odbywa się w dwojaki sposób – oprócz wpływu na bakterie beztlenowe łączą się z lotnymi związkami siarki, zamieniając je w bezzapachowe sole

Tabletki do ssania zawierające w swoim składzie cynk organiczny (np. Hali-Z®) , Halitomin działają na zasadzie wiązania VSCs.

Duży wybór preparatów w zakładce „Świeży oddech” – na stronie Shop-dent.

Zaleca się szczotkowanie języka i nitka i irygator, szczoteczka międzyzębowa

Podejrzewając refluks żoładkowo-przełykowy np.Dexillant 60 mg (raz dziennie)(IPP)

Jak silny jest to zapach może świadczyć problem jego usuwania po zmarłych osobach w domu. Nawet wyspecjalizowane firmy sprzątające mają z tym problem (np. ozonowanie pomieszczeń).

Jak usunąć „zapach śmierci” – rozmowa z ekspertem

#trudne przypadki diagnostyczne